Over school voor ouders

 

Ouders en school als partners, verplichte ouderavonden en verplichte rapportgesprekken. Contracten tussen de school en de ouders en sancties bij het niet naleven hiervan….

School heeft ouders nodig en ouders hebben school nodig. Uit alle hedendaagse studies blijkt dat er een kloof gaapt tussen scholen en ouders die maar moeilijk te overbruggen is. Maar of er nu een brug geslagen wordt door het invoeren van (contractuele) verplichtingen? De echte, intrinsieke motivatie van ouders om ‘partner’ te worden van de school van hun kind zal op deze manier zeker niet aangesproken worden. Het kan zelfs averechts werken in de ouderparticipatie op school. En dit kan zeker niet de bedoeling zijn in het huidige onderwijsklimaat!

Een goed contact tussen ouders en de school levert winst op voor iedereen: voor de school, de ouders en vooral voor de leerling. Onderzoek heeft aangetoond dat ouderbetrokkenheid een positief effect heeft op de schoolprestaties en de werkhouding van leerlingen. Daarom is het van groot belang dat scholen investeren in ouderbetrokkenheid.

Verschillende begrippen

Het is goed om een aantal begrippen te onderscheiden: ouderbetrokkenheid en ouderparticipatie.

Ouderparticipatie

We spreken van ouderparticipatie wanneer ouders meedoen met activiteiten en hand- en spandiensten verrichten voor school. We kennen de zogenaamde luizenmoeders en -vaders, leesouders, zwembegeleiders en computerouders. Deze ouders zijn dus op school aanwezig en hebben een belangrijke ondersteunende taak. In meer formele zin valt hierbij te denken aan ouders in de ouderraad en medezeggenschapsraad.

Ouderbetrokkenheid

Er is sprake van ouderbetrokkenheid als uit het gedrag van ouders blijkt dat zij zich medeverantwoordelijk voelen voor de schoolontwikkeling van hun kinderen. Dat houdt in dat de ouders (emotioneel) betrokken zijn bij de ontwikkeling van hun kind, bij zijn school en zijn leraar. De ouders tonen belangstelling, scheppen voorwaarden voor het huiswerk maken en begeleiden hun kind daarbij zo nodig. Maar ook bezoeken zij bijeenkomsten voor ouders en tonen zij respect voor de leraar. Kortom: ouderbetrokkenheid gebeurt vooral thuis en is zowel van belang in het voortgezet onderwijs als in het primair onderwijs.

Als we spreken over een goede relatie tussen school en ouders in het belang van het kind, dan gaat het vooral om ouderbetrokkenheid.

In de praktijk…

Het zal duidelijk zijn dat een school niet zonder haar ouders kan. Een leerling, kind of puber, die de school binnenkomt neemt zijn opvoeders (en de rest van het gezin) mee, of zijn ouders nu wel of niet fysiek aanwezig zijn. Een leraar die ouders op de

tweede plaats zet, doet daarmee de relatie met de leerling te kort. Investeren in de relatie met ouders is een belangrijke stap om tot ouderbetrokkenheid te komen. Toch betekent het niet automatisch dat ouders dan ook makkelijk de school binnen lopen om hun vragen te stellen. Dit heeft niet te maken met onwil maar met onwetendheid, onmacht en een gebrek aan zelfvertrouwen. Dit geldt voor zowel allochtone ouders als voor Nederlandstalige ouders.

School voor Ouders

Vaak is het nodig om bepaalde ouders extra te begeleiden in hun taak om hun kind te ondersteunen in het leerproces. Een goede vorm om ouderbetrokkenheid in dit kader vorm te geven, is het organiseren van een School voor Ouders. Tijdens deze halfjaarlijkse cursus kunnen ouders groepsgewijs onder andere antwoorden krijgen op hun vragen over het onderwijs aan en de zorg voor hun kind. Ook krijgen ze informatie over het taal- en rekenprogramma van de school en over het computergebruik.

Ze leren samen te lezen met hun kind (en voorlezen) en krijgen tips om hun kind te kunnen helpen met het huiswerk. Ook komen ze te weten welke andere organisaties hen en hun kind zouden kunnen helpen indien nodig.

De docent van de School voor Ouders is de intermediair tussen school en ouders, en heeft met name een voorwaardenscheppende rol. De docent zorgt ervoor dat er een veilig klimaat wordt gecreëerd waar de cursisten vrijuit durven spreken. Ook is er voortdurend afstemming over de wensen en behoeftes van de cursisten omtrent het informatie verzamelen over het onderwijs aan hun kind.

De kracht van de School voor Ouders zit hem mede in het feit dat de docenten van de kinderen als gastspreker in de les komen. Zij bespreken, aan de hand van door de cursisten opgestelde vragen, het lesmateriaal waar hun kind mee bezig is op school. De cursisten worden door hun eigen inbreng verantwoordelijk voor de dialoog tussen leerkracht en henzelf waardoor er levendige discussies ontstaan en die een opmaat zijn voor het leraar-oudercontact in de toekomst.

Leren vanuit de beleving

In de cursus School voor Ouders staan leren vanuit de beleving en empowerment centraal: ouders vergaren nieuwe informatie en ervaren wat ze allemaal al aan kennis in huis hebben. De verbinding met andere ouders die tegen dezelfde opvoedings- en levensthema’s aanlopen geeft ook steun en kracht. Voor veel cursisten is het contact met de anderen het begin van een netwerk dat hen helpt bij het bouwen aan hun toekomst. Ze groeien in hun zelfvertrouwen en brengen dit groeiend bewustzijn en vertrouwen weer over op hun kind. Het kind maakt ook een groeiproces door, voelt zich meer gesteund door zijn betrokken ouders en het laat zich raden dat dit zijn uitwerking heeft op zijn (school-)prestaties.

School voor Ouders

een cursus waar iedereen wijzer van wordt